Ang Bagong Magandang Balita Biblia

Ang Banal na Kasulatan

2 Samuel: Komentaryo

Dalawang bahagi ng iisang libro ang mga aklat ni Samuel, kayat para rin sa ikalawang aklat ang sinabi sa Introduksyon sa una.

Isinasalaysay sa atin sa ikalawang bahaging ito ang mga gawa ni Haring David. Walang kasaysayang nasulat na kasintapat nito noong mga unang panahon. Kasaysayang sinulat ng isang tao ng Diyos, at alam niya kung paano madidiskubre ang tunay na kadakilaan ni David. Kaya ang katangi-tangi kay Haring David ay mapapansin sa isang serye ng maliliit na bagay na para sigurong walang halaga o kaya’y kahangalan pa nga para sa kanyang mga kapanahon (tingnan ang tungkol sa pagkakaiba nina David at Yoab, ang may nagagawa at ang “mabisa”). Ngunit hindi nakalampas ang mga ito sa nagsalaysay ng kanyang buhay. Kayat naintindihan ng Israel na kung nagkaroon nga sila ng ibang magagaling na mga hari, si David lamang ang nakapaglahad sa kanila ng isang larawan bilang pagpapauna sa tunay na Hari, si Kristo.

Para madaling maintindihan ang sumusunod na mga pangyayari, alalahanin nating bago pa man dumating si David ay itinuring na ng tribu ng Juda na nanirahan sa timog ng Palestina, na sila’y iba sa mga tribu ng Israel na nasa mas hilagang bahagi. Mas maraming kakampi si Saul sa hilaga samantalang taga-Betlehem naman si David, sa tribu ng Juda.

• 1.1 Ipinakikita ng unang reaksyon ni David pagkabalita nito sa pagkamatay ni Saul ang maganda niyang mga katangian. Mula sa sandaling iyon, isusulong niya ang pambansang pagkakaisa at sisikaping pagbuklurin sa kanya ang mga kakampi at mga kaaway ni Saul.
Mga bundok ng Gilboa. Kilala na si David bilang magaling na makata (tingnan 1 S 16:18). Ipinapalagay na siya ang may gawa ng tulang ito na isa sa mga pinakamatandang tula sa Biblia.

• 2.1 Parang pinapanghihina ng pagkamatay ni Saul ang babago pa lamang at mahinang pagkakaisa ng labindalawang tribu.

Kinikilalang hari si David ng mga taga-Juda na mga katribu niya. Nananatili namang tapat sa anak ni Saul ang hilaga. Mula sa simula’y inisip na ni David na pag-isahin ang lahat. At para mangyari ang layunin niyang ito, kinuha niya ang simpatya ng mga kampi kay Saul at pinupuri niya ang mga tagahilaga sa paglilibing nila kay Saul.
Ayon sa kaugalian ng panahong iyon, depende sa kahalagahan ng hari ang dami ng kanyang mga asawa. Dadalawa pa lamang ang asawa ni David pero bago siya magpa-Jerusalem, magiging anim na ang mga ito (3:2-5).

• 3.1 Ang mga anak ni David ang magiging sanhi ng matindi niyang pagdurusa. Ang pagkakaroon niya ng maraming asawa ang maghahatid ng pag-aaway ng mga kapatid para sa paghalili sa trono: sa katunayan, sa sulsol ng kanya-kanyang ina, sisikapin ng bawat panganay na palitan si David. Dahil dito, tatlo sa kanyang mga anak: sina Amnon, Absalom at Adoniah, ang mamamatay sa paghabol sa kapangyarihan, bago ipaubaya ang trono kay Solomon na hindi pa ipinanganganak nang naghahari si David sa Hebron (tingnan din ang 1 H 2:1).

• 14. Kung minsa’y sinasabi ng Biblia na pumapasok ang Diyos sa maraming pagkakataon para gabayan si David at papagtagumpayin. Pero hindi nito inaalis ang katotohanang matalino at may kakayahan si David, at kaya niyang pamunuan ang buong Israel. Walang kaibahan ang pagkilos ng Diyos nang panahong iyon sa ngayon. Ang tao ang siyang laging sumusulat ng kasaysayan, may madilim at may maliwanag.
Hangad ng bagong hari na pag-isahin ang bansa para magkaroon ng isang malakas na bayan. Inilalahad sa atin ng salaysay na ito ang isang pansamantalang pagkakaisa na mabibigo dahil sa makitid at mapaghiganting kalooban ng mga pinunong militar.
Binibigyang-diin ng salaysay ang tatlong baitang ng saradong pag-iisip sa isang pulitiko:
– naniniwala siyang ang kanyang mga kapartido ang mabuti, at ang mga nasa kalabang partido ang masama;

– at pagkatapos ay ituturing niyang masasamang intensyon sa bahagi ng kalabang partido ang lahat ng ginagawa nito;
– at sa katapusa’y ililigpit niya ang mga ito sa anumang paraan.

• 5.1 Dakilang araw ito para kay David at sa Israel Kinilala siyang hari ng mga tagahilaga, at nagkaroon ng pagkakaisa sa buong lupain. Inihihiwalay ng distrito ng Jerusalem na nasa kamay ng mga Kananeo ang mga tribung nasa hilaga sa mga nasa timog. Sinakop ni David ang Jerusalem na naging kabisera ng nagkakaisang kahariang ito.
Pangwakas na yugto ito. Ginagawa ng Diyos ang Jerusalem na nakikitang sentro ng kanyang pagsama sa kanyang bayan.
Mula noon, sa Jerusalem na malalagay ang Kaisa-isahang templo ng Diyos; at silang mga naghahari sa Jerusalem ang magiging mga tunay na hari ng bayan ng Diyos. Ang Jerusalem ang magiging larawan ng Iglesya. Malalaman ng mga Kristiyano na pagkalipas ng Jerusalem ng Palestina, may ibang Jerusalem na ipinangako sa kanila ang Diyos, ang makalangit na Jerusalem (tingnan Pag 20 at 21).
Ang Jerusalem ang larawan ng langit at pati na ng Iglesya sa lupa. Malimit na tinatawag itong “Sion” sa Biblia dahil ito ang pangalan ng pinakamatandang bahagi ng Jerusalem. Tinatawag din itong “siyudad ni David.”
Sa Biblia, ang pagkakaisa ng hilaga at timog na bahagi ng kaharian ay isang malinaw na tanda ng pamumuhay nila sa grasya ng Diyos. Nauuwi sa pagkakawatak-watak ng mga tao ang lahat ng kataksilan sa Diyos, at kasalanan sa Diyos ang lahat ng pagkakawatak-watak ng mga tao. Ito ang dahilan ng pagsisikap ng mga nananampalataya sa lahat ng bagay na nagtataguyod sa pagkakaisa at pagtutulungan.

• 6.1 Napakaimportante para sa mga Israelita ang Kaban. Naroon ang Batas na tinanggap ni Moises sa Diyos sa Bundok Sinai. At isa pa’y naniniwala ang mga Israelita na nasa ibabaw ng Kaban ang Diyos, at ang gintong takip niyon ang tuntungan ng kanyang mga paa. Gusto rin ng Diyos na ipaunawa sa kanila na kapiling siya ng kanyang bayan, bilang kaibigan ngunit may kalakip na mga pananagutan.
Pero kanino nga ba ang Kaban? Para ito sa labindalawang tribu at hindi para sa isa lamang sa kanila. Kaya nagkaroon ito ng iba’t ibang santuwaryo: Silo, Gilgal, Betel, ayon sa hinihingi ng pagkakataon. At ano naman ang balak ni David sa pagdadala nito sa Jerusalem na kanyang bagong kabisera? Isa kaya itong maneobrang pampulitika para patatagin ang kanyang kapangyarihan sa buong Israel? Siyempre naman. Pero higit pa rito, isa rin itong gawang panrelihiyon sa panahong hindi pa alam ang paghihiwalay ng kapangyarihang pulitikal at panrelihiyon.
Hanggang noo’y ang Israel sa kabuuan nito ang hinirang ni Yawe, ang panganay na anak ng Diyos. Ngunit wala isa mang Israelita ang ipinapalagay na marapat sa espesyal na aten-syon ng Diyos ng kanilang bayan. At alam na ngayon ni David na siya ang hinirang ng Diyos, ang “anak ng Diyos,” ayon sa salita ni Propeta Natan para sa kanyang mga inapo. Kaya naman iginigiit ni David ang karapatang malagay nang mas malapit sa kanya ang Kaban. Gusto niyang ilagay ang presensyang ito ng Diyos sa isang templo na magiging pinakakapilya ng kanyang pamilya. Pero wala na ang templong ito.
Mahal nga ng Diyos ang lahat ng tao pero si David ang unang nakadama nito at makikita natin ito sa napakasimple niyang relasyon sa Diyos. Paglipas ng mga panahon, mauunawaan ng mga propeta na ang mga pangakong binitiwan ng Diyos kay David ay para sa ating lahat pala na naniniwala kay Kristong bugtong na Anak ng Diyos.
Sa Israel, ang mga kalalakihan lamang ng tribu ng Levi ang may karapatang maglingkod kay Yawe at lumapit sa mga sagradong bagay dahil sa natatangi nilang pagkakatalaga kay Yawe. Pinatuloy ni Obed-Edom at ng kanyang mga anak ang Kaban sa kanilang tahanan. Pero hindi nila puwedeng hipuin ang Kaban nang hindi naaapektuhan ng matinding lakas na nagmumula sa Diyos na Banal. Sinasabi ng Biblia na “pinarusahan” si Uzza. Ngunit ang salitang ito ay ayon sa kaisipan ng mga taong iyon na ipinagkakamali ang kasalanan sa di sinasadyang pagkakamali.
Isang tandang naaayon sa kaisipan ng panahong iyon ang pagkamatay ni Uzza, para ipaliwanag na dakila sa lahat ang Diyos at tunay rin siyang nasa piling ng kanyang bayan sa natatanging paraan.
Ipinadala ni David ang Kaban sa bahay ni Obed-Edom. Bakit sa bahay ng isang dayuhan ito dinala? Dahil ba sa hindi papananagutin ni Yawe ang di-Israelitang ito? O dahil ba sa mas mabuti nang isang dayuhan na ang manganib na dumanas ng poot ni Yawe? Ngunit kung pagpapala ang hatid ng Kaban sa nagpapatuloy rito, sa tabi ng hari ang natural na lugar nito!
Ibang larawan ang nadidiskubre ng Ebanghelyo ni Lucas sa salaysay na ito. Tulad ng Kaban at sa mas kahanga-hanga pang paraan, dinala ng Mahal na Birheng Maria sa kanyang sinapupunan ang Diyos mismo sa loob ng siyam na buwan. At nang magkatawang-tao siya, pinagtibay niya ang ganap at walang-hanggang Tipan sa lahat ng bayan sa mundo. Kaya may ilang nagbigay kay Maria ng pamagat na “Kaban ng Tipan”. Ang tekstong ito ang nasa harap mismo ni Lucas nang isinasalaysay niya ang pagdalaw ng Mahal na Birhen kay Isabel. (Bigyang-pansin lalo na ang mga bersikulo 9 at 11, at ihambing sa Lucas 1:39-45 at 56-64).

• 14. Ilarawan natin sa isip ang paglilipat ng Kaban. Isa itong malaking prusisyon ng libu-libong tao, nagkakantahan, nagsasayawan at nagtutugtugan sa pangunguna mismo ng hari. Di-mabilang na handog ang iniaalay. Masayang-masaya ang lahat sapagkat nasa kanyang bayan ang Panginoon. Ito ang matagumpay na pagpasok ng Kaban ng Tipan sa dapat nitong kalagyan sa kabisera ng lupain.
Sumasayaw si David… sa harap ni Yawe. Naiintindihang mabuti ni David ang kanyang ginagawa. Alam niya na kahit na ang lahat-lahat man ay kaunti pa rin para ipagpasalamat sa Diyos. At wala siyang pakialam sa maaaring isipin ng iba tungkol sa kanya basta’t maipakita lamang niya ang kanyang tuwa sa Panginoon kaya kumakanta siya at sumasayaw.
Nakutya kay David si Micol sa kanyang puso. Walang naiintindihan si Micol na anak ni Saul. Mas pinoproblema niya ang “maaaring sabihin ng tao” kaysa pagpupuri sa Diyos.
Sa bahaging ito, isang dakilang hari ang nagtuturo sa atin ng tunay na kadakilaan. At ipinaaalaala niya sa atin ang mga halimbawa ng buhay sa araw-araw: ang kabataang nakapagtapos ng pag-aaral pero nananatili pa rin sa kanilang baryo, at kasinsimple pa rin ng dati; isang Kristiyano na hindi ikinahihiya ang kanyang pananampalataya at isinasabuhay ito, may nakakakita man o wala.

• 7.1 Nakatira ako sa bahay na sedro pero nasa tolda lamang ang Kaban ni Yawe. Iniisip ni David na kung may palasyo ang hari, bakit di dapat magkaroon ang Diyos? Pero iba ang iniisip ng Diyos na pinakadakila sa lahat at ipinaaalam niya ito sa pamamagitan ng kanyang propetang si Natan.
Nang unang panahon, hindi mapapayagang walang sariling templo at palasyo ang kapitolyong lungsod. Hindi maipaghihiwalay ang pagsasama ng Diyos at ng hari para matiyak ang maayos na kalagayan ng bansa. Pero ang kuro-kurong ito na may malalim na kaugnayan sa relihiyon (tingnan ang paliwanag sa Dt 4:1) ay tututulan ng Ebanghelyo.
Ang Diyos ang magtatayo ng bahay para kay David. Ang bahay sa Biblia ay nangangahulugan ng sambahayan, ang mga tao at mga bagay na pag-aari ng isa. Ang “bahay” ni David ay ang kanyang pamilya, ang kanyang mga tauhan, ang kanyang bayan.
Magtatakda ako ng lugar para sa aking bayang Israel. Pinipili ng Diyos ang sandaling ito sa isang pinakamahalagang hakbang sa pagbubuo ng kanyang bayan. Isang bayang may labindalawang tribu ang Israel mula pa sa panahon ni Moises. Ngayon, magiging organisadong bansa ito sa sarili nilang lupa, may isa at matatag at pangkalahatang pamunuan: ang mga haring inapo ni David.
Patatanyagin ko ang iyong pangalan tulad sa mga dakilang tao. Sinasamahan ni Yawe si David sa lahat niyang gawain. Ngayon nama’y magagamit siya ng Diyos at ang kanyang mga gawa para magtayo ng isang permanenteng bagay para sa kaligtasan ng mga tao.
Ganito rin ang nangyari kay Abraham (Gen 17:7).
Mangyayari rin ito kay Pedro (Mt 16:18).
Mula ngayo’y ang kaharian ni David ang magiging Kaharian ng Diyos. Bibigyang-kapangyarihan ko ang iyong supling na kasunod mo (tingnan Lc 1:32).
Si Solomong anak at kahalili ni David ang unang tinutukoy ng pangako ng Diyos, pero pati na ang mga darating na kasunod niya. Parang nasira ang pangako nang mawasak ang kaharian ni David pagkaraan ng apat na dantaon. Ngunit si Jesus na isa sa kanyang mga inapo ang sa dakong huli’y siyang lubos na magsasakatuparan sa ipinahayag ni Natan. Maraming beses sa Ebanghelyo na tatawaging anak ni David si Jesus (Mc 12:35).
Magiging hari rin si Jesus, kahit na hindi gaya ng mga pinuno ng mundong ito. Ganap niyang isasakatuparan ang mga balangkas sa katauhan ni David:
– ang pastol na magbubuklod sa mga tupang nakakalat,
– ang mananakop na nagbibigay sa kanyang bayan ng kapayapaang kanyang sinakop;
– ang kinatawan ng Diyos sa piling ng mga tao.
May dalawang tampok na aral ang paraan ng pangunguna ng Diyos kay David at ng pagsagot niya:
– Tulad sa kaso ni David, kadalasa’y may gustong ialay ang mga tao sa Diyos. Sa totoo’y hindi natin siya kailanman mauunahan; ibinibigay na niya ang kanyang mga pagpapala bago pa man tayo makapagsimulang maglingkod sa kanya.
– Sa kabilang dako naman, hindi ang templong itinatayo natin para sa kanya ang pinahahalagahan niya kundi ang espirituwal na templong gusto niyang itayo sa mga tao mismo, isang proyektong magkakatotoo lamang pagkaraan ng maraming dantaon, sa pamamagitan ng kanyang Iglesya.

• 8.1 May pagmamalaking isinasalaysay ng kabanatang ito ang mga tagumpay ni David. Ang mga digmaang iyon ang mismong dahilan ng pagkabuo ng kaharian ni David. Isa itong yugtong kinakailangan sa mahabang paghahanda sa Kaharian ng Diyos. Aalalahanin ng mga Israelita si David bilang matagumpay na haring mandirigma, habang hinihintay nila ang Mesiyas na anak ni David bilang hari ng kapayapaan na siyang lulupig sa lahat ng kaaway (tingnan Isaias 9:5 at Mikeas 5:1-4).
Nang panahong iyon, napakalakas ng mga katutubong gawi ng tao kayat hindi nagdalawang-isip ang simple at maawaing si David sa pagpatay sa kanyang mga bihag. Pinupuri siya ng Biblia sa pagliligtas ng ilan sa mga ito.
Hindi pinapalitan ng pananampalataya ang kultura. At bawat isa sa atin, gaano man tayo katapat sa pananampalataya ay umaasa pa rin sa mga ideang pangmoralidad ng ating kapaligiran. Alam nating sa loob ng mga dantaon ng Kristiyanismo ay hindi naisip ng mga mananampalataya at ng mga santong handang mag-alay ng kanilang buhay para sa isang kapatid na maysakit na magsalita laban sa mga pang-aabusong para sa ati’y hindi natin matitiis.

• 15. Si Abraham man o si Moises ay walang mga sekretaryo o mga ministro: walang opisina ang mga pagala-galang ito, ni wala silang asnong may dala ng mga libro at mga rekord. Binubuo ni David ang unang panimulang grupo ng mga opisyal sa kaharian at kay Solomon lamang magsisimula ang sagradong panitikan.
Mga pari ang mga anak ni David. Sa panahong iyon, dalawang dantaon pagkaraan ni Moises, hindi pa reserbado para sa mga Levita ang pagkapari. Si Solomon mismo ang mag-aalay ng mga handog at siyang gagawa ng pagtatalaga ng Templo (1 H 8:64).

• 11.1 Inihahatid tayo ng “kasalanan” ni David sa pagninilay sa kahinaan at kasamaang kayang gawin ng mga kaibigan mismo ng Diyos.
Mapapansin natin ang mga kapintasan ni David sa iba’t ibang pagkakataon: mapusok siya at mapanlinlang. Pero ang lahat dito (kabanata 11) ay nagbibigay-daan para maging mas kasuklam-suklam ang kanyang krimen:
– Isang dayuhan si Urias na dumating para maglingkod sa hari.
– Mahigpit na sinusunod ni Urias ang mga panrelihiyong batas tungkol sa digmaan (umiiwas siya sa pakikipagsex) at ang pakikisama niya sa kanyang mga kasamahan, samantalang nagpapadala naman si David sa kanyang pagnanasa, siya na malayo sa lahat ng panganib.
– Pataksil na pinapatay ni David si Urias matapos niya itong sabihang dalhin kay Yoab ang sulat.
Bakit pinangangahasan ng isang librong naglalayong itala ang alaala ng huwarang hari na deretsahang isalaysay ang pangyayaring ito. Wala itong pinagtatakpang anuman pagdating sa kung paano naging mas kasuklam-suklam ang krimen ni David at kaawa-awa naman ang kanyang biktima. Hinding-hindi ito magagawa ng manunulat ng kasaysayan ng ibang bayan.
Subalit hindi isinulat ang Biblia para luwalhatiin ang hari o ang mga tao. Ito’y “pagbubunyag ng Diyos” sa pinakamalinaw na kahulugan ng kataga. Sa pagninilay sa Salita ng Diyos, natututunan ng isang tao na makilala ang Diyos pati na rin ang kanyang sarili sa liwanag ng Diyos: lahat tayo’y makasalanang nangangailangan ng Tagapagligtas na ipinadadala sa atin ng Diyos.

• 12.1 Si David ang magiging modelo ng nagsisising makasalanan.
Bakit mo binale-wala si Yawe? Ano ang ginawa ni David para piliin siya ng Diyos? Ang lahat sa buhay niya ay gawa ng pag-ibig ni Yawe. Pumili ang Diyos ng isang simpleng pastol para gawing hari. At sa maliit na bansa pa niya pinili ang “haring” ito para ilagay sa kanyang mga kamay ang walang-hanggang Kaharian. Walang maidadahilan si David.
Ginawa mo ang ayaw ko. Madaling nalilimutan ni David na ayaw ni Yawe ng mga panlabas na seremonya kundi ang kadalisayan ng puso at ang katarungan sa kapwa.
Pinatay mo si Urias… at inangkin ang kanyang asawa. Inilalabas ng Diyos sa liwanag ang pinagtatakpan ni David sa lahat at sa sarili niyang konsiyensya.
Ang saloobin ni David: inaamin niya ang kanyang kasalanan nang may kababaang-loob at tinatanggap ang mga bunga ng kanyang pagkakasala. Sa Biblia, sinasabing siya ang may gawa ng Salmo 51 na madamdaming panalangin ng makasalanang nagsisisi.
Ang saloobin naman ng Diyos:
– Pinatawad na ni Yawe ang iyong kasalanan. Nananatiling matapat ang Diyos at tuloy pa rin ang kanyang mga pangako sa mga inapo ni David. Higit pa rito’y si Solomong anak ni David kay Batseba ang siyang makikinabang sa mga nabanggit na pangako: padadaanin ng Diyos ang kanyang grasya sa dinaanan mismo ng kasalanan.
– Sa sarili mong sambahaya’y lilitaw ang kapahamakan. Sa pagpapatawad ng Diyos, hindi niya binubura ang mga bunga ng krimen.

• 15. Nagkasakit at namatay ang batang bunga ng pagmamahalan nina David at Batseba. Nauunawaan ng hari na isa pa itong tanda para maintindihan niya ang bigat ng kanyang kasalanan. Pero hindi mapaghiganti o nagtatanim ng sama ng loob ang Diyos. Hindi katulad ng ating puso ang kanyang puso. “Hindi siya madaling magalit at walang makadadaig sa kanya sa kabutihang-loob.”
May iba pang bata na ipinanganak ng babaeng ito na asawa na niya ngayon, ang magiging Haring Solomon na siyang pinili ng Diyos para humalili kay David. Mabigat man ang kanyang kasalanan, hindi pa rin pinabayaan ng Diyos si David.

• 13.1 Parang pag-uulit ng kasalanan ni David sa sarili niyang angkan ang krimen ni Amnon at ang kanyang asasinasyon – bagay na lubhang nakasugat sa kanyang damdamin.

Pangkaraniwan lamang ang ganitong mga pangyayari kahit saan sa mga unang panahon. Pagsamba at pag-aalay ng mga handog ang itinatakda ng ibang mga relihiyon nang panahong iyon; babahagya lamang silang nangungusap, kung hindi man talagang walang sinasabi tungkol sa pagkamatuwid sa moralidad. Ngunit mula sa simula ng Biblia, matuwid na pag-uugali at katarungan ang hinihingi ng Diyos sa mga tao. Ang mga tao ng Biblia ay hindi laging mas magaling sa mga nasa ibang bayang di nakakakilala sa Diyos, pero mas alam nila kung ano ang kasalanan.

• 15.10 Gusto ng Diyos na magkaroon ang mga Israelita sa mga dantaon bago dumating si Kristo ng paglalarawan sa kanya sa katauhan ni David na unang hari nila. Ang maliligaya’t maluwalhating araw ng batang pinuno na mahal ng lahat ay nasundan ng malulungkot na araw ng matandang hari. Sa mga taong iyon marahil mas malinaw na nakikita ang pagkakahawig ni Haring David kay Kristo.
Hindi na hihiwalay ang tabak sa iyong sambahayan. Inihayag ni Natan ang bungang ito ng kanyang pakikiapid. Ngunit tanging ang mapagkumbabang katapatan lamang ni David ang lumilitaw sa pagsubok. At tinatanggap niya nang walang anumang reklamo ang kalooban ni Yawe.
Nagugulat tayo kung paano nasikmura ni David ang pagmumura ni Semei. Gaano pa kaya sa mga tao nang panahong iyon na walang nauunawaan kundi paghihiganti. Alam ni David na hindi siya kailanman pababayaan ng Diyos. Ang kasalukuyan niyang kasawiampalad ay parang isang paanyaya ni Yawe na magtiwala pa nang higit. Ayaw niyang magtanggol sa sarili o maghiganti para maakit niya ang awa ni Yawe.
Sa mga kabanata 15-17, ang nangyari kay David ay pinakapagpapauna, ang larawan ng Mesiyas sa kanyang pagpapakasakit at muling pagkabuhay hanggang sa mga detalye mismo:
15:12, isang traydor sa sanggunian ni David… ang nagbigti, 17:23.
15:23, ang iyakan, ang Ilog Kidron.
15:30, ang Bundok ng mga Olibo.
15:32, ang maliit na grupo ng mga tapat na nasa tuktok ng bundok.
16:9, gusto ng heneral na ipagtanggol sa tabak ang kanyang hari; pinagbawalan siya ni David.
16:13, ang mga insulto, ang maikling pagtakas na nagtatapos sa pagkamatay ng rebelde, 18:15.

• 18.6 Mahirap paiksiin ang buhay at napakagandang salaysay na ito.
Walang kaduda-duda na ipinaaalaala sa atin ng eksena ang talinhaga ng Waldas na Anak. Kahit na umalis ang anak sa bahay ng kanyang ama at nagdala sa kanya ng maraming pinsala, hindi pa rin nawalan ng pag-asa ang ama. At dahil sa labis niyang pagmamahal kaya nasa may pintuan siya ng siyudad sa paghihintay ng balita, gaya ng Ama sa talinhaga na siyang unang nakakita sa kanyang anak na bumabalik.
Tama si Yoab mula sa pananaw ng pulitika, pero mas malapit si David sa paraan ng pagtingin ng Diyos.

• 19.40 Hindi talagang nalulutas ng tagumpay ni David ang problemang pagkakaisa ng mga tribu. Sinamantala lamang ni Absalom ang naroon nang pagkakawatak-watak at lalo pa itong pinalala. Sumama ang loob ng mga taga-Juda laban sa Israel, gayong marami rin sa kanilang tribu ang tumulong kay Absalom. Kaya hinadlangan nila na makapaghari si David sa lahat at lalo namang pinalaki ng kanilang tagumpay ang “punit” sa pagkakaisang babago pa lamang na natatamo.
Kapag tayo mismo ang nasusunog sa alitan, wala na waring mas maganda pang solusyon kundi ang ihiwalay ang mga kumakalaban sa atin o sa ating partido. Ngunit kung mula sa labas natin tinitingnan ang mga bagay-bagay, kaagad nating hinuhusgahan ang mga magwawalay sa iba. Ibinubunyag ng Biblia na ang tao ay makasalanan: laging may tensiyon sa pagitan ng ating pagkauhaw sa pagkakaisa at sa pangangailangang magparusa sa nagkasala (1 Cor 5) o wari’y nagkasala. Lagi tayong maging mapagkumbaba kapwa pag nagpapasya tayong magwalay o nagtataguyod sa pagkakaisa at kapayapaan.

• 21.1 Ipinakikita sa atin ng kabanatang ito ang pinakadi-makataong maling paghuhusgang panrelihiyon nang panahong iyon.

Sumangguni si David kay Yawe… Sinabi ni Yawe… Natunghayan na natin ang kaugaliang ito ng pagtatanong sa Diyos sa paggamit ng Urim at Tummim, na ibig sabihi’y pagpapalabunutan. Maaaring pumayag si Yawe sa maraming pagkakataon na patnubayan sa ganitong paraan ang mga naniwalang binigyang-kapangyarihan ito ng Diyos. Napatutunayan natin dito na makapaghahatid sa mas masahol na paglihis ang mga pamamaraan ng mahika na ginagamit para hanapin ang sagot ng Diyos: ang mga responsable sa taggutom ay ang mga inapo ni Saul dahil pinatay niya ang mga taga-Gibeon.
May kapahamakang nangyayari at sinasabi ng mga tao na parusa ito ng Diyos. At kung parusa ito ng Diyos, kailangang hanapin ang may kasalanan. Malamang na ganito rin ang paniwala mismo ni David: lamang ay ginagamit niya ang kanyang kapangyarihan para iligtas ang anak ng kanyang kaibigang si Yonatan.
Hindi natin masasabing naglaho na ngang tuluyan ang ganitong kaisipan. Kung may masamang nangyayari sa lipunan o sa isang samahan, marami ang naghahanap kung sino ang kanilang isasakripisyo bago tingnan kung sila mismo ang may kinalaman sa pagkakamali.

• 22.1 Halos katulad na katulad ng Salmo 18 ang “Awit” na ito ni David.

• 23.8 Sa pagtatalaga ng kabanatang ito sa alaala ng mga “magiting” ni David (tingnan din ang paliwanag sa 1 S 22), ibinibigay sa kanila ng Biblia ang nararapat. Isinabuhay ng mga lalaking ito ang kanilang pananampalataya at tinupad ang kanilang misyon sa pakikipaglaban at pagpatay sa kanilang mga kaaway na sa tingin natin ngayo’y parang napakalayo sa sinasabi ng Ebanghelyo. Ngunit alam natin na dahil sa kanila, sa kanilang lakas at katapangan kaya naging hari si David. Nakikita muli rito na hindi sinasawata ng pananampalataya ang tunay na kalagayang pantao, ni ang panahong kinakailangan para sa ebolusyon ng pamantayan ng moralidad. Mga dantaon ang kinailangan para gawing ganap ang pagkatuto ng bayan ng Diyos, pero kung kailangang tumagal ito nang mga dantaon, kailangan munang manatili itong buhay.

• 24.1 Malaki ang inilago ng kaharian. Lumawak ang nasasakupan nito, dumami ang mga hayop at hukbo. Malaking bayan ang Israel at natukso si David na malaman kung ilang tao me-ron ang buo niyang lupain kaya nagpasenso siya.
Hindi masama ang senso sa ganang sarili nito. Ang masama ay ang paniwalang nakasisiguro ka na dahil sa pagkakaroon ng maraming tao o sundalo, o kaya’y ang pagiging buhos na buhos ang isip sa dami, sa bilang, at nakakalimutan na ang importante na walang iba kundi ang uri. Nakakalimutan ni David na tagapamahala lamang siya at kinatawan ng Diyos sa Israel: hindi kanya ang mga tupa. Sa lahat ng antas ng lipunan, gusto ng mga taong bilangin ang kanilang mga hayop o kaya’y ilista ang kanilang mga nagawa, gayong sa totoo’y ang Diyos ang may-ari ng lahat ng atin.
Inilalahad dito ng sumulat ang salot bilang gawa ng Diyos para parusahan ang hari. Sa ganito’y kaisa siya sa mga paniwala ng mga tao ng kanyang panahon. Napakadali noong tanggapin na gawa nga iyon ni Yawe para patayin ang mga Israelita kahit na wala silang kinalaman sa kasalanan ng kanilang hari. Para sa ati’y mas tama sigurong sabihin na gumawa ang Diyos sa pagsusugo kay Propeta Gad ilang araw bago nagsimula ang salot, isang salot siyempre na hindi naman himala. Kaya sa paggamit ng isang lengguwaheng maiintindihan ni David, gusto niyang bigyan ng leksiyon si David at ng isang tanda ng bigat ng kanyang kasalanan.
Tingnan ang sinasabi tungkol sa panlahatang kaparusahan sa Josue 7 at ang tungkol sa Anghel ni Yawe sa Genesis 16.

May 30, 2007 - Posted by | 2 Samuel, Biblia ng Sambayanang Pilipino, Commentary, Lumang Tipan

No comments yet.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: