Chapter 6
1
cumque coepissent homines multiplicari super terram et filias procreassent
2
videntes filii Dei filias eorum quod essent pulchrae acceperunt uxores sibi ex omnibus quas elegerant
3
dixitque Deus non permanebit spiritus meus in homine in aeternum quia caro est eruntque dies illius centum viginti annorum
4
gigantes autem erant super terram in diebus illis postquam enim ingressi sunt filii Dei ad filias hominum illaeque genuerunt isti sunt potentes a saeculo viri famosi
5
videns autem Deus quod multa malitia hominum esset in terra et cuncta cogitatio cordis intenta esset ad malum omni tempore
6
paenituit eum quod hominem fecisset in terra et tactus dolore cordis intrinsecus
7
delebo inquit hominem quem creavi a facie terrae ab homine usque ad animantia a reptili usque ad volucres caeli paenitet enim me fecisse eos
8
Noe vero invenit gratiam coram Domino
9
hae generationes Noe Noe vir iustus atque perfectus fuit in generationibus suis cum Deo ambulavit
10
et genuit tres filios Sem Ham et Iafeth
11
corrupta est autem terra coram Deo et repleta est iniquitate
12
cumque vidisset Deus terram esse corruptam omnis quippe caro corruperat viam suam super terram
13
dixit ad Noe finis universae carnis venit coram me repleta est terra iniquitate a facie eorum et ego disperdam eos cum terra
14
fac tibi arcam de lignis levigatis mansiunculas in arca facies et bitumine linies intrinsecus et extrinsecus
15
et sic facies eam trecentorum cubitorum erit longitudo arcae quinquaginta cubitorum latitudo et triginta cubitorum altitudo illius
16
fenestram in arca facies et in cubito consummabis summitatem ostium autem arcae pones ex latere deorsum cenacula et tristega facies in ea
17
ecce ego adducam diluvii aquas super terram ut interficiam omnem carnem in qua spiritus vitae est subter caelum universa quae in terra sunt consumentur
18
ponamque foedus meum tecum et ingredieris arcam tu et filii tui uxor tua et uxores filiorum tuorum tecum
19
et ex cunctis animantibus universae carnis bina induces in arcam ut vivant tecum masculini sexus et feminini
20
de volucribus iuxta genus suum et de iumentis in genere suo et ex omni reptili terrae secundum genus suum bina de omnibus ingredientur tecum ut possint vivere
21
tolles igitur tecum ex omnibus escis quae mandi possunt et conportabis apud te et erunt tam tibi quam illis in cibum
22
fecit ergo Noe omnia quae praeceperat illi Deus
Chapter 5
1
hic est liber generationis Adam in die qua creavit Deus hominem ad similitudinem Dei fecit illum
2
masculum et feminam creavit eos et benedixit illis et vocavit nomen eorum Adam in die qua creati sunt
3
vixit autem Adam centum triginta annis et genuit ad similitudinem et imaginem suam vocavitque nomen eius Seth
4
et facti sunt dies Adam postquam genuit Seth octingenti anni genuitque filios et filias
5
et factum est omne tempus quod vixit Adam anni nongenti triginta et mortuus est
6
vixit quoque Seth centum quinque annos et genuit Enos
7
vixitque Seth postquam genuit Enos octingentis septem annis genuitque filios et filias
8
et facti sunt omnes dies Seth nongentorum duodecim annorum et mortuus est
9
vixit vero Enos nonaginta annis et genuit Cainan
10
post cuius ortum vixit octingentis quindecim annis et genuit filios et filias
11
factique sunt omnes dies Enos nongentorum quinque annorum et mortuus est
12
vixit quoque Cainan septuaginta annis et genuit Malalehel
13
et vixit Cainan postquam genuit Malalehel octingentos quadraginta annos genuitque filios et filias
14
et facti sunt omnes dies Cainan nongenti decem anni et mortuus est
15
vixit autem Malalehel sexaginta quinque annos et genuit Iared
16
et vixit Malalehel postquam genuit Iared octingentis triginta annis et genuit filios et filias
17
et facti sunt omnes dies Malalehel octingenti nonaginta quinque anni et mortuus est
18
vixitque Iared centum sexaginta duobus annis et genuit Enoch
19
et vixit Iared postquam genuit Enoch octingentos annos et genuit filios et filias
20
et facti sunt omnes dies Iared nongenti sexaginta duo anni et mortuus est
21
porro Enoch vixit sexaginta quinque annis et genuit Mathusalam
22
et ambulavit Enoch cum Deo postquam genuit Mathusalam trecentis annis et genuit filios et filias
23
et facti sunt omnes dies Enoch trecenti sexaginta quinque anni
24
ambulavitque cum Deo et non apparuit quia tulit eum Deus
25
vixit quoque Mathusalam centum octoginta septem annos et genuit Lamech
26
et vixit Mathusalam postquam genuit Lamech septingentos octoginta duos annos et genuit filios et filias
27
et facti sunt omnes dies Mathusalae nongenti sexaginta novem anni et mortuus est
28
vixit autem Lamech centum octoginta duobus annis et genuit filium
29
vocavitque nomen eius Noe dicens iste consolabitur nos ab operibus et laboribus manuum nostrarum in terra cui maledixit Dominus
30
vixitque Lamech postquam genuit Noe quingentos nonaginta quinque annos et genuit filios et filias
31
et facti sunt omnes dies Lamech septingenti septuaginta septem anni et mortuus est
32
Noe vero cum quingentorum esset annorum genuit Sem et Ham et Iafeth
Chapter 4
1
Adam vero cognovit Havam uxorem suam quae concepit et peperit Cain dicens possedi hominem per Dominum
2
rursusque peperit fratrem eius Abel fuit autem Abel pastor ovium et Cain agricola
3
factum est autem post multos dies ut offerret Cain de fructibus terrae munera Domino
4
Abel quoque obtulit de primogenitis gregis sui et de adipibus eorum et respexit Dominus ad Abel et ad munera eius
5
ad Cain vero et ad munera illius non respexit iratusque est Cain vehementer et concidit vultus eius
6
dixitque Dominus ad eum quare maestus es et cur concidit facies tua
7
nonne si bene egeris recipies sin autem male statim in foribus peccatum aderit sed sub te erit appetitus eius et tu dominaberis illius
8
dixitque Cain ad Abel fratrem suum egrediamur foras cumque essent in agro consurrexit Cain adversus Abel fratrem suum et interfecit eum
9
et ait Dominus ad Cain ubi est Abel frater tuus qui respondit nescio num custos fratris mei sum
10
dixitque ad eum quid fecisti vox sanguinis fratris tui clamat ad me de terra
11
nunc igitur maledictus eris super terram quae aperuit os suum et suscepit sanguinem fratris tui de manu tua
12
cum operatus fueris eam non dabit tibi fructus suos vagus et profugus eris super terram
13
dixitque Cain ad Dominum maior est iniquitas mea quam ut veniam merear
14
ecce eicis me hodie a facie terrae et a facie tua abscondar et ero vagus et profugus in terra omnis igitur qui invenerit me occidet me
15
dixitque ei Dominus nequaquam ita fiet sed omnis qui occiderit Cain septuplum punietur posuitque Dominus Cain signum ut non eum interficeret omnis qui invenisset eum
16
egressusque Cain a facie Domini habitavit in terra profugus ad orientalem plagam Eden
17
cognovit autem Cain uxorem suam quae concepit et peperit Enoch et aedificavit civitatem vocavitque nomen eius ex nomine filii sui Enoch
18
porro Enoch genuit Irad et Irad genuit Maviahel et Maviahel genuit Matusahel et Matusahel genuit Lamech
19
qui accepit uxores duas nomen uni Ada et nomen alteri Sella
20
genuitque Ada Iabel qui fuit pater habitantium in tentoriis atque pastorum
21
et nomen fratris eius Iubal ipse fuit pater canentium cithara et organo
22
Sella quoque genuit Thubalcain qui fuit malleator et faber in cuncta opera aeris et ferri soror vero Thubalcain Noemma
23
dixitque Lamech uxoribus suis Adae et Sellae audite vocem meam uxores Lamech auscultate sermonem meum quoniam occidi virum in vulnus meum et adulescentulum in livorem meum
24
septuplum ultio dabitur de Cain de Lamech vero septuagies septies
25
cognovit quoque adhuc Adam uxorem suam et peperit filium vocavitque nomen eius Seth dicens posuit mihi Deus semen aliud pro Abel quem occidit Cain
26
sed et Seth natus est filius quem vocavit Enos iste coepit invocare nomen Domini
Chapter 3
1
sed et serpens erat callidior cunctis animantibus terrae quae fecerat Dominus Deus qui dixit ad mulierem cur praecepit vobis Deus ut non comederetis de omni ligno paradisi
2
cui respondit mulier de fructu lignorum quae sunt in paradiso vescemur
3
de fructu vero ligni quod est in medio paradisi praecepit nobis Deus ne comederemus et ne tangeremus illud ne forte moriamur
4
dixit autem serpens ad mulierem nequaquam morte moriemini
5
scit enim Deus quod in quocumque die comederitis ex eo aperientur oculi vestri et eritis sicut dii scientes bonum et malum
6
vidit igitur mulier quod bonum esset lignum ad vescendum et pulchrum oculis aspectuque delectabile et tulit de fructu illius et comedit deditque viro suo qui comedit
7
et aperti sunt oculi amborum cumque cognovissent esse se nudos consuerunt folia ficus et fecerunt sibi perizomata
8
et cum audissent vocem Domini Dei deambulantis in paradiso ad auram post meridiem abscondit se Adam et uxor eius a facie Domini Dei in medio ligni paradisi
9
vocavitque Dominus Deus Adam et dixit ei ubi es
10
qui ait vocem tuam audivi in paradiso et timui eo quod nudus essem et abscondi me
11
cui dixit quis enim indicavit tibi quod nudus esses nisi quod ex ligno de quo tibi praeceperam ne comederes comedisti
12
dixitque Adam mulier quam dedisti sociam mihi dedit mihi de ligno et comedi
13
et dixit Dominus Deus ad mulierem quare hoc fecisti quae respondit serpens decepit me et comedi
14
et ait Dominus Deus ad serpentem quia fecisti hoc maledictus es inter omnia animantia et bestias terrae super pectus tuum gradieris et terram comedes cunctis diebus vitae tuae
15
inimicitias ponam inter te et mulierem et semen tuum et semen illius ipsa conteret caput tuum et tu insidiaberis calcaneo eius
16
mulieri quoque dixit multiplicabo aerumnas tuas et conceptus tuos in dolore paries filios et sub viri potestate eris et ipse dominabitur tui
17
ad Adam vero dixit quia audisti vocem uxoris tuae et comedisti de ligno ex quo praeceperam tibi ne comederes maledicta terra in opere tuo in laboribus comedes eam cunctis diebus vitae tuae
18
spinas et tribulos germinabit tibi et comedes herbas terrae
19
in sudore vultus tui vesceris pane donec revertaris in terram de qua sumptus es quia pulvis es et in pulverem reverteris
20
et vocavit Adam nomen uxoris suae Hava eo quod mater esset cunctorum viventium
21
fecit quoque Dominus Deus Adam et uxori eius tunicas pellicias et induit eos
22
et ait ecce Adam factus est quasi unus ex nobis sciens bonum et malum nunc ergo ne forte mittat manum suam et sumat etiam de ligno vitae et comedat et vivat in aeternum
23
emisit eum Dominus Deus de paradiso voluptatis ut operaretur terram de qua sumptus est
24
eiecitque Adam et conlocavit ante paradisum voluptatis cherubin et flammeum gladium atque versatilem ad custodiendam viam ligni vitae
Chapter 2
1igitur perfecti sunt caeli et terra et omnis ornatus eorum
2 conplevitque Deus die septimo opus suum quod fecerat et requievit die septimo ab universo opere quod patrarat
3 et benedixit diei septimo et sanctificavit illum quia in ipso cessaverat ab omni opere suo quod creavit Deus ut faceret
4 istae generationes caeli et terrae quando creatae sunt in die quo fecit Dominus Deus caelum et terram
5 et omne virgultum agri antequam oreretur in terra omnemque herbam regionis priusquam germinaret non enim pluerat Dominus Deus super terram et homo non erat qui operaretur terram
6 sed fons ascendebat e terra inrigans universam superficiem terrae
7 formavit igitur Dominus Deus hominem de limo terrae et inspiravit in faciem eius spiraculum vitae et factus est homo in animam viventem
8 plantaverat autem Dominus Deus paradisum voluptatis a principio in quo posuit hominem quem formaverat
9 produxitque Dominus Deus de humo omne lignum pulchrum visu et ad vescendum suave lignum etiam vitae in medio paradisi lignumque scientiae boni et mali
10 et fluvius egrediebatur de loco voluptatis ad inrigandum paradisum qui inde dividitur in quattuor capita
11 nomen uni Phison ipse est qui circuit omnem terram Evilat ubi nascitur aurum
12 et aurum terrae illius optimum est ibique invenitur bdellium et lapis onychinus
13 et nomen fluvio secundo Geon ipse est qui circuit omnem terram Aethiopiae
14 nomen vero fluminis tertii Tigris ipse vadit contra Assyrios fluvius autem quartus ipse est Eufrates
15 tulit ergo Dominus Deus hominem et posuit eum in paradiso voluptatis ut operaretur et custodiret illum
16 praecepitque ei dicens ex omni ligno paradisi comede
17 de ligno autem scientiae boni et mali ne comedas in quocumque enim die comederis ex eo morte morieris
18 dixit quoque Dominus Deus non est bonum esse hominem solum faciamus ei adiutorium similem sui
19 formatis igitur Dominus Deus de humo cunctis animantibus terrae et universis volatilibus caeli adduxit ea ad Adam ut videret quid vocaret ea omne enim quod vocavit Adam animae viventis ipsum est nomen eius
20 appellavitque Adam nominibus suis cuncta animantia et universa volatilia caeli et omnes bestias terrae Adam vero non inveniebatur adiutor similis eius
21 inmisit ergo Dominus Deus soporem in Adam cumque obdormisset tulit unam de costis eius et replevit carnem pro ea
22 et aedificavit Dominus Deus costam quam tulerat de Adam in mulierem et adduxit eam ad Adam
23 dixitque Adam hoc nunc os ex ossibus meis et caro de carne mea haec vocabitur virago quoniam de viro sumpta est
24 quam ob rem relinquet homo patrem suum et matrem et adherebit uxori suae et erunt duo in carne una
25 erant autem uterque nudi Adam scilicet et uxor eius et non erubescebant
Vulgate
Old Testament
Book Chapters
Genesis 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50
Exodus 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40
Leviticus 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27
Numbers 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36
Deuteronomy 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34
Joshua 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24
Judges 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21
Ruth 1 2 3 4
1st Samuel 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
2nd Samuel 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24
1st Kings 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22
2nd Kings 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25
1st Chronicles 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29
2nd Chronicles 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36
Ezra 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Nehemiah 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13
Esther 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Job 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42
Psalms 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150
Proverbs 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
Ecclesiastes 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Song of Solomon 1 2 3 4 5 6 7 8
Isaiah 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66
Jeremiah 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52
Lamentations 1 2 3 4 5
Ezekiel 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48
Daniel 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Hosea 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14
Joel 1 2 3
Amos 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Obadiah 1
Jonah 1 2 3 4
Micah 1 2 3 4 5 6 7
Nahum 1 2 3
Habakkuk 1 2 3
Zephaniah 1 2 3
Haggai 1 2
Zechariah 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14
Malachi 1 2 3 4
Chapter 1
1 in principio creavit Deus caelum et terram2 terra autem erat inanis et vacua et tenebrae super faciem abyssi et spiritus Dei ferebatur super aquas
3 dixitque Deus fiat lux et facta est lux
4 et vidit Deus lucem quod esset bona et divisit lucem ac tenebras
5 appellavitque lucem diem et tenebras noctem factumque est vespere et mane dies unus
6 dixit quoque Deus fiat firmamentum in medio aquarum et dividat aquas ab aquis
7 et fecit Deus firmamentum divisitque aquas quae erant sub firmamento ab his quae erant super firmamentum et factum est ita
8 vocavitque Deus firmamentum caelum et factum est vespere et mane dies secundus
9 dixit vero Deus congregentur aquae quae sub caelo sunt in locum unum et appareat arida factumque est ita
10 et vocavit Deus aridam terram congregationesque aquarum appellavit maria et vidit Deus quod esset bonum
11 et ait germinet terra herbam virentem et facientem semen et lignum pomiferum faciens fructum iuxta genus suum cuius semen in semet ipso sit super terram et factum est ita
12 et protulit terra herbam virentem et adferentem semen iuxta genus suum lignumque faciens fructum et habens unumquodque sementem secundum speciem suam et vidit Deus quod esset bonum
13 factumque est vespere et mane dies tertius
14 dixit autem Deus fiant luminaria in firmamento caeli ut dividant diem ac noctem et sint in signa et tempora et dies et annos
15 ut luceant in firmamento caeli et inluminent terram et factum est ita
16 fecitque Deus duo magna luminaria luminare maius ut praeesset diei et luminare minus ut praeesset nocti et stellas
17 et posuit eas in firmamento caeli ut lucerent super terram
18 et praeessent diei ac nocti et dividerent lucem ac tenebras et vidit Deus quod esset bonum
19 et factum est vespere et mane dies quartus
20 dixit etiam Deus producant aquae reptile animae viventis et volatile super terram sub firmamento caeli
21 creavitque Deus cete grandia et omnem animam viventem atque motabilem quam produxerant aquae in species suas et omne volatile secundum genus suum et vidit Deus quod esset bonum
22 benedixitque eis dicens crescite et multiplicamini et replete aquas maris avesque multiplicentur super terram
23 et factum est vespere et mane dies quintus
24 dixit quoque Deus producat terra animam viventem in genere suo iumenta et reptilia et bestias terrae secundum species suas factumque est ita
25 et fecit Deus bestias terrae iuxta species suas et iumenta et omne reptile terrae in genere suo et vidit Deus quod esset bonum
26 et ait faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram et praesit piscibus maris et volatilibus caeli et bestiis universaeque terrae omnique reptili quod movetur in terra
27 et creavit Deus hominem ad imaginem suam ad imaginem Dei creavit illum masculum et feminam creavit eos
28 benedixitque illis Deus et ait crescite et multiplicamini et replete terram et subicite eam et dominamini piscibus maris et volatilibus caeli et universis animantibus quae moventur super terram
29 dixitque Deus ecce dedi vobis omnem herbam adferentem semen super terram et universa ligna quae habent in semet ipsis sementem generis sui ut sint vobis in escam
30 et cunctis animantibus terrae omnique volucri caeli et universis quae moventur in terra et in quibus est anima vivens ut habeant ad vescendum et factum est ita
31 viditque Deus cuncta quae fecit et erant valde bona et factum est vespere et mane dies sextus
Bibliyang Latin bago dumating ang Vulgata
Sa pagbibigay ng pag-aaral sa usapin ng Biblia na salin sa Latin Bago dumating ang panahon si San Jeronimo, maraming bagay ang dapat na bigyang pansin. Ang mga manuskrito (manuscript) na matatagpuan ngayon mula sa mga unang kapanahunan ay tinataguriang Lumang Latin. Nakakagulat ang mga natuklasan ng mga dalubhasa na ang mga unang salin ay hindi nagmula sa Roma. Ang Wika ng Kristiyanong Roma ay griyego hanggan sa ikatlong siglo. Isinulat ni Pablo ang Sulat sa mga taga-Romano sa Griyego. Noong sumulat si Papa Clemente ng Roma sa huling decada bg unang Siglo para sa mga taga Corintong Kristiyano sa pangalan ng Simbahan ay ginamit niya ang wikang Griyego. Ang Martir na si San Justin at ang Heretic na si Marcion na mula sa Roma ay ginamit ang salitang Griyego. Mula sa Labing limang obispo , na siyang namamahala sa Banal na Luklukan ng Roma (Holy See) hanggan sa huling siglo, apat lamang ang may pangalan sa Latin. Kahit na ang paganong emperor na si Marcus Aureli ay sumulat ng kanyang mga pagninilay sa Griyego. Walang sapat na dami ng mga tao noong nasabing kapanahunan na sumulat sa wikang Latin. Kung mayroon man walang matatagpuan sa kasalukuyang kapanahunan.
Kung hindi ito galing sa Roma. Saan galing at unang ginamit ito?
Ang mga salin ng Biblia sa wikang Latin
Wala nang matatagpuang pinaka luma sa mga nilimbag na aklat na isinalin sa wikang Latin ang mga dalubhasa sa Banal na Kasulatan. Maraming mga katanungan tungkol sa bahaging ito ng pagsasalin sa wikang Latin, ngunit wala tayong makukuhang sapat na kasagutan sa gitna ng masusing pag-aaral ng mga dalubhasa.
Ang pinakamalapit na matutunghayan natin ay ang salin ni San Jeronimo (St. Jerome) sa pagtatapos ng ikaapat na Siglo na ipinamahala sa kanya ni Papa Damasus na tinagurian ng mga Kristiyano bilang Vulgata. Ang gawain nito ay higit na kinakailangan dahil sa maraming mga salin na matatagpuan noon na may maraming pagkakaiba kaya’t kinakailangan ng isang salin na siyang maging pamantayan ng lahat na siyang nag-udyok kay Papa Damasus na ipagawa ito kay San Jeronimo.
Sang-ayon sa kanyang sulat sa Santo Papa Damasus noong 383 bilang pagsusulit ng unang bahagi ng nasabing bibliya, ipinararating niya na ang pamamaraan niya sa pagsasalin nito ay mula sa orihinal na wikang Griyego. Pagkatapos nito, ang naging pamantayan ng mga mananapalataya sa larangan ng Banal na Kasulatan ay ang Vulgata ang kumpletong Latin na Biblia






